III. Murad
Odanızda sergilenen bu replika, Topkapı Sarayı Sultan Giysileri
Koleksiyonu’ndaki 87 tılsımlı gömlekten biridir ve üzerindeki dualar,
motifler ve tılsımın anlamlarına göre III. Murad’a ait olduğu kabul
edilmektedir ve şiirlerinden biriyle süslenmiştir…
Bu
tılsım seni tüm hastalık ve kötülüklerden
korusun…
Sultan III. Murad, Kanuni
Sultan Süleyman’ın torunu, II. Selim ve efsanevi aşkı Nurbanu Sultan’ın
oğluydu…
Manisa Bozdağ’da doğan Murad, İmparatorluğun
Sultanı olana kadar orada Sancak valisiydi.
Babasının
ölümünün verdiği acı çok büyük olsa da III. Murad güçlü kalmalı ve
İmparatorluğun dizginlerini ele almalıydı… Gerekli olan yapıldı ve kendini
Osmanlı İmparatorluğu’nun on ikinci sultanı ilan
etti.
Büyük bir bilgindi; bilim ve sanata son derece değer
verirdi. Gök cisimleri ve astrolojiye olan ilgi onun döneminde ortaya
çıkmıştır. Bilginler yıldızları, gök cisimlerini, astrolojiyi ve bunların
insanlar üzerindeki etkisini araştırmaya başladığında, Baş Müneccim
İstanbul’da bir rasathane inşa edilmesi gereğini saraya danıştı. Sultan III.
Murad bu konuda hocası Saadettin Efendi ile uzun bir görüşme yaptı ve
Tophane’de bir rasathane inşasına izin verdi. Konuya olan coşkusu sarayda ve
çevresinde anında duyuldu ve kızı Fatma Sultan’a bir astroloji kitabı hediye
edildi.
Bu yeni gelişen bilimden son derece heyecan duyan
Sultan Murad, yıldızların gücünün dikkate alınması gereken bir tılsımlı
gömlek siparişi verdi. Baş Müneccim, doğum tarihi olan 4 Temmuz 1546’yı esas
aldı. Burcu analiz etti ve yıldızların konumlarını inceleyip günlerce,
haftalarca çalışarak gömlek için uğurlu anı hesapladı. Beyaz pamuklu
kumaşların işlenmesi yıllar aldı. Gömlek yakasız, kısa kollu ve ön yırtmaçlı
olarak tasarlandı. Artık dönemin en iyi hattatlarının zamanıydı. Yazılar
altın, siyah ve kırmızı renkli mürekeplerle yazıldı. Gömlek üzerine işlenen
dualarda Sultan Murad için hayır dilekleri vardı. Onu felaketlerden,
kötülüklerden ve hastalıklardan korumak; hayatına her zaman mutluluk, bolluk
ve zenginlik getirmek içindi.
21 yıl hüküm süren III.
Murad, 16 Ocak 1595’te 49 yaşında vefat etti. Şair sultanlardan biri olarak
duygularını Muradî mahlasıyla yazdığı şiirlerle ifade etti…
